Mensen troffen een totaal verzwakt paard: het had nauwelijks de kracht om overeind te komen
Een jong stel dwaalde langzaam door het hoge, golvende gras ergens buiten het dorp. Hand in hand genoten ze van elkaars aanwezigheid, hun blikken verwarmd door een liefde waar de wereld haast niet tussen leek te kunnen komen. Hun argeloosheid maakte dat ze het aanvankelijk niet opmerkten, tot iets ongewoons plots hun aandacht greep.
Het was Marije die giechelend achteruitdeinsde, haar stem trilde van schrik. Joris, haar vriend, sprong voor haar alsof hij haar tegen het onbekende wilde beschermen, maar gevaar leek er niet direct te zijn.
Daar, verscholen tussen het gras, lag een paard.
Of eigenlijk, wat ooit een paard was geweest. Nu leek het meer op een bundel botten omhuld door een dunne, uitgedroogde huid.
De huid was zo strak over de ribben gespannen dat het voelde alsof het elk moment zou scheuren. Overal zaten opgedroogde, harde korsten op het lijf en het gezoem van vliegen hing dreigend in de lucht.
Het tafereel was van een rauwe lelijkheid.
Och, het arme dier! riep Marije uit.
Even leek het of het hele weiland stilviel door haar stem.
Toen bewoog het paardenlichaam heel licht.
Joris en Marije voelden rillingen over hun rug trekken.
Hun schrik schoot naar een hoogtepunt. Ineens zetten ze het allebei op een lopen, pas tot stilstand komend toen ze het zandpad bereikten. Daar, buiten adem, probeerden ze hun gedachten te ordenen.
Natuurlijk, niemand achtervolgde hen.
Langzaam zakte de paniek weg en kwam er ruimte voor besef.
Het leeft, fluisterde Marije vol ongeloof.
Levend, maar doods als wat, bromde Joris.
Het bewoog echt
Toch moesten ze het zeker weten. Misschien werd het wel door iets vanbinnen opgegeten, stelde Marije huiverend voor.
Ze gaf Joris een knik: hij was haar ridder vandaag. Zelf bleef ze op het pad wachten, haar buik draaide bij het idee van roofdieren of een stervend dier.
Voorzichtig sloop Joris terug, maar alles was stil. Alleen het paard was daar. Het was inderdaad nog in leven.
Toen hij dichterbij kwam draaide het paard zijn magere kop en snoof zwakjes.
Elke beweging deed pijn, maar de ingevallen flankjes bewogen zachtjes op en neer. Ze ademde nog, al was het nauwelijks te geloven.
Haar oogleden trilden, alsof ze probeerde Joris in zich op te nemen, maar een doffe roodachtige waas maakte zien onmogelijk.
Haar onderlip hing slap naar beneden, haar benen en staart bewogen niet. Enkel haar oren trilden nu en dan, misschien door de wind.
De uitputting was afschuwelijk.
Ze hield zich krampachtig vast aan het leven, haar strijd leek bijna gestreden.
Joris keek in het rond, piekerend hoe het beest hier terecht was gekomen. Het gras om haar heen was onaangeroerd, alsof het paard hier al weken lag.
Hij snelde terug naar Marije en vertelde haar in detail wat hij had gezien.
Wat doet het er toe hoe ze hier kwam? reageerde Marije met een nerveus handgebaar. Waar het om gaat is: wat moeten wij doen? Ze ziet er vreselijk uit Ik heb geen idee wie er in de buurt iets van paarden weet.
Plots schoot Joris iets te binnen. In het naburige dorp, bij stalhouderij De Zandhoeve, hielden ze paarden en reed men soms met kinderen uit de regio.
Al gauw hadden ze via de telefoon contact.
Hun paniekerige verhaal werd eerst nauwelijks begrepen, maar men beloofde snel te komen.
Even later kwam een oude Land Rover met paardentrailer het veld op.
Joris en Marije zwaaiden driftig om hun locatie aan te geven.
Het stel van de stal, een man en een vrouw, schrokken zichtbaar zodra ze dichtbij kwamen. Dit paard zou nooit zelf de trailer halen, zoveel was duidelijk. De hoop was dat ze het zou redden tot aan de dierenkliniek.
Met vier man was tillen onbegonnen werk.
Joris rende de straat over, klopte op deuren en riep buren om hulp.
Binnen korte tijd stonden er acht mannen en vrouwen om met een stevig deken en riemen een soort brancard te maken. Voorzichtig tilden ze het lichaam van de grond.
Het paard sperde haar ogen wijd open, schopte zwakjes.
Maar kracht had ze niet meer.
Het was hartverscheurend: compleet uitgeput lag het dier daar, ieder sprankje leven leek er uitgeperst.
Met moeite werd ze in de trailer gelegd. De klep klapte dicht, en zacht deinend reed het konvooi naar de stal.
Daar stonden helpers klaar, samen met een dierenarts die snel opgeroepen was.
Voorzichtig werd ze uit de aanhanger gehaald.
De arts dook er meteen bovenop: voelde het magere lichaam af, checkte ademhaling, nam bloed af.
De wijkagent arriveerde ook. Hij nam het verhaal op over dierenmishandeling, noteerde alle namen en kreeg een verklaring van de dierenarts en de vrijwilligers. Hij waarschuwde direct: de oude eigenaar vinden zou een hele klus worden.
De dierenarts gaf een infuus, injecteerde medicijnen, en verzorgde de wonden.
Vrijwilligers droegen het paard naar een zachte, ruime box.
Haar toestand was kritiek. Niemand wist of ze de nacht zou halen. Maar ze probeerden alles: dag en nacht waken, infusen, water in haar mond druppelen, stukjes wortel of appelschijfjes proberen.
De oorzaak: ernstige huidinfectie met mijten. Over haar hele lichaam jeukende blaasjes, opengekrabd tot schurftige plekken. Ze at niet meer, dronk nauwelijks, werd uitgemergeld.
Er waren méér problemen. Haar derde ooglid was opgezwollen en geïrriteerd de arts vreesde een tumor. Slechts een operatie kon redding brengen, mits ze sterk genoeg zou worden.
Ook haar tanden stonden er slecht voor; het vergde onmiddellijk ingrijpen.
De box veranderde wekenlang in een soort veldhospitaal.
Dagelijks kwam de dierenarts terug, geen dag werd overgeslagen. Stapje voor stapje verdwenen de mijten, herstelde haar huid, kreeg ze weer eetlust. Dankzij de gebitsbehandeling kon ze eindelijk weer zelf eten.
In het begin moest ze gevoerd worden via een flesje, als een veulentje. Steeds lag ze lusteloos te wachten, leek het leven haar geheel te hebben verlaten. Maar de inzet van iedereen werkte aanstekelijk. Men gaf niet op.
De nieuwe eigenaren waren dag en nacht aanwezig, stelden haar gerust, aaiden haar, draaiden haar voorzichtig naar een andere zij.
Langzaam begreep het paard de vertrouwdheid van hun stemmen. Ze zocht handen op, snoof zachtjes, de dierenarts kreeg soms een boze snuif.
Zien kon ze nauwelijks, haar ogen liet ze leidend door geluid en aanraking. Toch ging ze beetje bij beetje vooruit.
Na enige tijd kon het paard zelf omdraaien, zich een paar uur oprichten. Ze kon haar kop een tijdlang rechtop houden.
Fysiek was er echter een groot probleem: ze stond niet op. Dat maakte haar angstig, iedere keer als ze haar benen probeerde te buigen en niets voelde.
De dierenarts schudde zijn hoofd. Spieren hadden maandenlang niets gedaan, een plotse sprong zat er niet in.
Speciaal daarvoor construeerden de eigenaars een hijssysteem van dekens en banden dat het paard rechtop kon houden acht man had je nodig.
Elke avond kwamen dorpsgenoten om te helpen; samen maakten ze er een routine van.
Langzaam werd het beter: voorzichtig begonnen de benen te bewegen, onhandig en langzaam, maar het lukte. Het was een klein wonder.
Maandenlang oefenden ze, tot ze uiteindelijk stevig kon staan en daarna stap voor stap kon lopen.
Niemand drong aan, ze namen haar mee het erf op, even snuffelen, dan weer terug naar de box. Maar de hunkering naar buiten groeide. Ze snoof de geur van het gras op alsof ze in haar dromen weer galoppeerde.
Toen kwam het moment: de dierenarts besloot dat haar oog geopereerd kon worden.
Het maakte haar niet nerveus de tumor had haar zicht immers al verstopt.
Wederom ging ze op transport, nu naar de Universiteitskliniek in Utrecht.
De aangetaste delen werden verwijderd.
Vervolgens druppels, dagelijks medicijnen, rust.
Het duurde even, maar ineens zag het paard haar nieuwe eigenaren en het erf met heldere ogen. Dingen die voorheen vaag en onwerkelijk waren geweest, hadden nu scherpe contouren.
Al snel mocht ze in de weide bij twee andere paarden.
Ze vond haar plek vlot, de oude merrie en de jonge ruin accepteerden haar vanzelf. Ze wist zelfs het jonge paard met een zachte blik tot rust te brengen, terwijl ze met de merrie het verse gras deelde.
De maanden vlogen voorbij. Er was niets meer over van het magere, radeloze dier dat halfdood in het gras lag.
Nu blonk haar vacht in het zonlicht, haar rondingen waren terug; alleen kleine kale plekken en bedachtzame stappen herinnerden eraan hoe diep ze gevallen was.
De eigenaar had geen haast haar alweer op te zadelen. Maar het was het paard zelf die er klaar voor was. Telkens als zij een zadel hoorde of het leer rook, ging haar blik hunkerend naar de andere paarden die jonge ruitertjes meekregen.
Op een lentedag zette Joris het zadel op haar rug; haar neus trilde van blijdschap.
Het gewicht was wennen, maar ze klaagde niet.
Samen reden ze hun eerste rondje over het land.
In dat moment was het paard het gelukkigst van de hele wereld.
Na alles wat ze had doorstaan de pijn, de verlatenheid, de stilte wist ze: hier hoorde ze, bij deze mensen die haar nooit in de steek zouden laten. Wat er ook zou gebeuren.
