Toen ik uit de bus stapte op het Stationsplein van Haarlem, zag ik ineens mijn moeder zitten op een nat karton schuchter, haar hand geheven naar de voorbijgangers. Mijn man en ik stonden versteend van verbazing. Niemand in onze familie wist hiervan.
Ik ben 43 jaar, mijn moeder is 67. We wonen allebei in Haarlem, maar helemaal aan verschillende kanten van het Spaarne. Net als veel oudere mensen in Nederland, heeft mijn moeder eigenlijk voortdurend toezicht nodig, maar ze weigert om bij mij in te trekken allemaal vanwege haar vier katten en drie honden, allemaal vernoemd naar verloren dichters. Zij zorgt ook nog voor alle zwerfkatten in de buurt, voert ze kroketjes en restjes kaas, strooit wat brokjes onder de bloeiende lindebomen.
Elke euro die ik haar geef, spendeert ze aan medicijnen of dierenvoer. Geen van beide houdt ze over voor zichzelf.
Zelf fiets ik vaak naar haar toe met volle fietstassen: groenten van de markt, brood van de bakker, haring van de viskraam. Deed ik dat niet, dan zou ze alles aan de beesten besteden en zichzelf vergeten.
Laatst waren mijn man en ik op bezoek bij een kennis aan het Leidseplein en besloten de bus terug te nemen naar huis. Geen idee waarom als in een droom stapten we uit, en daar zat ze, mijn moeder op haar jas, bedelend in de regen om muntjes van 50 cent en stukjes geluk. Mijn man keek mij aan met rare, omlaag getrokken mondhoeken. Natuurlijk vroeg hij zich af waar het geld naartoe ging dat ik voor haar wegbracht uit ons huishoudbudget.
Het bleek dat mijn moeder geld inzamelde voor haar dieren, voor brokken en inentingen, tegen de tijd dat de winter aanbreekt en alles grijs wordt. Haar hele bestaan draait om die beesten; en ze zegt dat ze via hen nog een herinnering heeft aan haar eigen jeugd aan de veenplassen.
Het lijkt een droevig tafereel, maar stel je eens voor: je eigen moeder, onder de oude kastanjes van een Hollandse stad, vraagt om geld van vreemden. De buren, familie, iedereen zou denken dat ik een waardeloze dochter was, haar had laten verpieteren op straatstenen waarover toeristen fietsen.
Sindsdien dool ik door de stad, op zoek naar haar achter elk bushokje, tussen de fietsen bij het station. Ze antwoordt niet op mijn roepen in de mist, schuilt nu alleen beter voor mij, als een vos in de polder maar ik weet dat ze er nog steeds is, ergens aan de rand van deze droom vol spinnenwebben en kattenogen.






